Levensloop van sterren
Titel Levensloop van sterren
Golf
Code nltc-v203
Domein D
Status gecertificeerd
HAVO/VWO VWO
Beoogd leerjaar 5/6
Certificeringsdatum 4 juni 2009
Certificeringsnummer X203-038-VD
Omschrijving Deze module beschrijft wat we weten over het leven van sterren en hoe we dat weten: hoe sterren ontstaan uit enorme samentrekkende gaswolken, waar ze de energie vandaan halen om zo lang en zo fel te stralen, wat er gebeurt als die energiebron opraakt. En hoe zit het met spectaculaire verschijnselen als supernova’s en zwarte gaten? De module sluit aan op onderdelen van het natuurkundeprogramma zoals gravitatie, kernreacties en straling. Er is ook een scheikundig keuzehoofdstuk over de vorming van moleculen tussen de sterren.
Basismateriaal
Context De levensloop van sterren: hoe ontstaan sterren, hoe zitten ze in elkaar, hoe veranderen ze in de loop van de tijd, hoe ‘verdwijnen’ ze weer.
Concepten Ster, Hoofdreeks, Nucleosynthese, Interstellaire nevel
Keuzehoofdstukken:
-Moleculaire reuzenwolk, fotodissociatie, foto-ionisatie
-Witte dwerg, neutronenster, pulsar
- Supernova, supernovarest 
- Zwart gat, Schwarzschildstraal 
Vaardigheden Algemene vaardigheden, met name uit subdomein A3-2: Vaktaal, conventies en notaties
De vaardigheden van domein D: Stellaire informatie en processen
voorkennis / aansluiting op monovakken Natuurkunde (mechanica, gravitatie, straling, kernfysica)
Scheikunde (spectroscopie, koolwaterstoffen)
Er is een voorkennisbijlage met opdrachten en (korte) uitleg en verwijzing naar externe bronnen. In de hoofdtekst wordt verwezen naar deze bijlage.
Structuur Drie kernhoofdstukken gevolgd door vier keuzehoofdstukken. 
Mogelijkheden: 
-  een of twee keuzehoofdstukken compleet behandelen, 
en/of
-  uit een of meer keuzehoofdstukken onderwerpen voor een eigen (groeps-)onderzoek (PO) laten kiezen.
Leerling-activiteiten Rekenen, schatten, redeneren 
Interpreteren van foto’s, plaatjes, data
Eigen (literatuur)onderzoek in een PO
Excursie naar een sterrenwacht
Faciliteiten Lokaal met beamer, evt. ICT lokaal 
Toetsvormen en weging 1. presentatie (poster, artikel, website, …) eigen onderzoek
2. proefwerk
Aansluitende modules De module sluit aan op
- de NiNa-module “EM-straling en materie”
- de NLT-module Kernfusie 
- het Project Moderne Natuurkunde  
 De NLT-module “Meten aan Melkwegstelsels” is een alternatief voor deze module.
Ontwikkeld door De module is gemaakt in opdracht van het Junior College Utrecht (www.uu.nl/jcu) en ontwikkeld door een ontwikkelteam onder leiding van Florine Meijer.
Belangrijkste monovakken
BiologieNatuurkundeScheikundeWiskundeAardrijkskundeTechnisch ontwerpen (techniek)
O O O 
Aansluiting bij vervolgopleidingen
ICT gebruik
Informatie zoekenVerwerken gegevensMetingen uitvoerenProgrammerenAnders, nl
Richtbedrag aanschaf materialen
Moeilijkheidsgraad
Welke samenwerking extern gewenst?
Keuzes / verdieping mogelijk
Contacttijd, zelfstudie en prakticum
TheorieLabWerkplaatsComputersGymzaalBuitenExtern labContacturenZelfstandig
O O O O O O 
Aard TOA assistentie / Overige ondersteuning
BiologieNatuurkundeScheikundeICTOpmerking
Deskundigheid docenten
Onderhoud en ondersteuning module (RSP) Utrecht
Waar is meer informatie te vinden Algemeen: www.betavak-nlt.nl.  Voor de NLT docentencommunity: www.kennisnet.nl .
Materiaal voor leerlingen en de NLT toolbox: www.vaklokaal-nlt.nl  
Teleblikdossier http://vaklokaal-nlt.nl/?cat=66
Copyright
Download status materiaal
Forum
Download materialen Downloadpagina
Universiteit Utrecht